„Świętoszek”

Molière, właściwie Jean Baptiste Poquelin, uważany jest za najwybitniejszego komediopisarza w historii literatury francuskiej, aktor, dyrektor teatru.

W 1643 r. założył w Paryżu Illustre Théâtre, wędrowną trupę, która wystawiała zapomniane farsy średniowieczne oraz włoskie commedia dell’arte.

Molière wierzył w skuteczność nauczania ze sceny. Komedie jego odznaczają się niezwykłą różnorodnością i najwyższymi walorami artystycznymi. Uprawiał tzw. wielką komedię, widowiska farsowe, komedię heroiczną i komediobalet. Połączył w nich tradycję rodzimej farsy ludowej z elementami włoskiej commedia dell’arte i klasycznej sztuki komicznej (Arystofanes i Plaut). Prezentując galerię wiecznych typów ludzkich, dawał zarazem satyryczny obraz francuskiej obyczajowości XVII w. – ośmieszał salonową przesadę, niezrozumienie życia rodzinnego, hipokryzję i zakłamanie dewotów, wielkopańską pozę arystokratów, okrutną pogardę światowców wobec uczciwych i prostolinijnych, manię gromadzenia bezużytecznych bogactw.

Komedia Moliera Świętoszek swój rozgłos zawdzięcza nie tylko walorom artystycznym, ale także skandalowi, jaki wywołała w XVII-wiecznej Francji. Głównym założeniem autora sztuki była krytyka hipokryzji religijnej. W tym celu stworzył postać Tartuffe’a – człowieka, który dla osiągnięcia własnych korzyści, wykorzystuje Orgona i jego rodzinę, udając przy tym osobę wielce religijną i pobożną. Orgon, niewrażliwy na przestrogi rodziny dotyczące Tartuffe’a, uświadamia sobie swój błąd dopiero po zapisaniu mu całego majątku. Zdemaskowanie hipokryzji Tartuffe’a w IV akcie jest powszechnie uważane za jedną z najdoskonalszych scen w historii teatru.

Molière przepoił swą twórczość głębokim humanizmem – mimo goryczy i pesymizmu wierzył w rozum ludzki i zdolność przezwyciężania zła oraz opowiadał się za wolnym i godziwym wyborem własnej drogi. Zmarł na scenie podczas wystawiania sztuki Chory z urojenia. Jego prochy spoczywają na cmentarzu Père-Lachaise w Paryżu.

Opracowanie tekstu, reżyseria, pomysł i opracowanie scenografii – Edward Kalisz
Muzyka – Piotr Matuszewski
Nagranie piosenek – Izabela Kuriata Matuszewska
Scenografia i kostiumy – Katarzyna Pałka
Choreografia – Małgorzata Szeptycka

Obsada:
Tartuffe – Marian Czerski
Orgon – Edward Kalisz
Elmira – Małgorzata Szeptycka
Marianna – Katarzyna Baraniecka
Walery – Jakub Giel, Marek Koziarczyk
Kleant – Konrad Kujawski
Doryna – Agnieszka Oryńska-Lesicka, Katarzyna Pałka

Zobacz galerię zdjęć ze spektaklu „Świętoszek”->